دویدن ناگهانی و پرشتاب

این رفتار یعنی چه؟

دویدن ناگهانی و پرشتاب با یک تغییر حالت آنی شروع می‌شود: حیوانی که چند ثانیه پیش آرام بود، ناگهان چشم‌هایش گشادتر می‌شود و با سرعت زیاد در مسیرهای دایره‌ای یا رفت‌وبرگشتی می‌دود. در سگ‌ها معمولاً پشت کمی قوز می‌کند، باسن پایین می‌آید، دم کشیده یا در حال چرخش است و سرعت در پیچ‌ها تقریباً کم نمی‌شود. گاهی سگ پیش از شروع، یک تعظیم بازی کوتاه یا چرخش درجا انجام می‌دهد. در گربه‌ها این حالت معمولاً با موهای کمی پف‌کرده، دم بالا یا قلاب‌شکل، پریدن روی مبل و دیوار، دویدن در راهرو با صدای کوبیدن پا و گاهی صداهای کوتاه همراه است.

این رفتار در اصل تخلیهٔ انرژی انباشته است و در حیوان سالم و جوان نشانهٔ سرزندگی است. معنای هر نوبت را زمان وقوعش روشن‌تر می‌کند. در سگ رایج‌ترین زمان‌ها بعد از حمام، بعد از برگشتن از یک موقعیت پرتنش مثل کلینیک، پس از اجابت مزاج در پیاده‌روی و عصرهایی است که سگ روز کم‌تحرکی داشته است. در گربه، به‌خصوص گربه‌های آپارتمانی که شکار واقعی ندارند، این دویدن بیشتر در ساعت‌های سحر و اوایل شب دیده می‌شود که با ریتم طبیعی فعالیت گونه هماهنگ است، و گاهی درست بعد از استفاده از ظرف خاک.

تفاوت مهم بین دو گونه این است که سگ معمولاً همراه می‌خواهد؛ ممکن است دور شما بچرخد یا با نزدیک شدن و فرار کردن شما را به تعقیب دعوت کند. گربه بیشتر خودبسنده است و اغلب پس از چند دور، روی یک جای بلند می‌رود و ناگهان شروع به لیسیدن خودش می‌کند؛ همین توقف و آراستن نشانهٔ تمام شدن موج است.

چند بار در روز و هر بار کمتر از یکی دو دقیقه، طبیعی است. اگر حیوان پس از پایان به‌راحتی نفسش آرام شود و به فعالیت عادی برگردد، جای نگرانی نیست. وقتی دویدن‌ها بسیار مکرر می‌شوند، حیوان نمی‌تواند خودش را متوقف کند، یا به‌جای حالت بازیگوش، ظاهری وحشت‌زده دارد، داستان فرق می‌کند.

مهم‌ترین کار امن کردن محیط است: فرش‌های لغزنده روی سرامیک، گوشه‌های تیز میز، پله‌ها و پنجره‌های بدون توری رایج‌ترین منشأ آسیب‌اند. سگ را در این حالت تعقیب نکنید، چون تعقیب شدن هیجان را بالاتر می‌برد و ممکن است الگوی فرار از صاحب را تقویت کند؛ بهتر است سر جایتان بمانید یا به سمت مخالف بروید تا موج فروکش کند. اگر در فضای باز است و باید برگردد، به‌جای دویدن دنبالش، روی زمین بنشینید یا به سمت دیگری بدوید تا خودش به سمت شما بیاید. در گربه، آن لحظه را برای بازی با اسباب‌بازی چوب‌دار استفاده کنید تا انرژی به‌جای پاهای شما به سمت تعقیب شکار برود. اگر دویدن‌های نیمه‌شب آزاردهنده است، یک جلسهٔ تحرک کامل پیش از خواب بگذارید. در تابستان‌های گرم، بازی‌های پرشدت سگ را به ساعت‌های خنک‌تر منتقل کنید و آب در دسترس بگذارید.

یک هفته بنویسید هر نوبت دویدن کی رخ داد، چقدر طول کشید و پیش از آن چه اتفاقی افتاده بود. یک ویدئوی کوتاه از یک نوبت کامل نشان می‌دهد که حیوان در حین دویدن به اطراف توجه دارد یا نه، و پس از پایان آیا عادی راه می‌رود.

اگر حیوان در حین دویدن به اشیا برخورد می‌کند و انگار محیط را نمی‌بیند، اگر دویدن با لرزش، آب‌ریزش دهان یا نگاه خیره و بی‌پاسخ همراه است، اگر پس از آن لنگیدن یا امتناع از حرکت دیده می‌شود، یا اگر در گربه دویدن با موج‌دار شدن پوست پشت و حمله به دم خودش همراه است، بهتر است ویدئو را همراه ببرید و به دامپزشک حضوری مراجعه کنید.