حرکت
پنجهکشی ریتمیک
این رفتار یعنی چه؟
گربه با پنجههای جلو به نوبت روی یک سطح نرم فشار میآورد، یکی پایین و دیگری بالا، با ریتمی آرام و منظم که شبیه ورز دادن خمیر است. در حین این کار انگشتها باز و بسته میشوند و ناخنها گاهی بیرون میآیند. چشمها معمولاً نیمهبستهاند، بدن شل است و اغلب خرخر شنیده میشود. برخی گربهها همزمان گوشهٔ پتو را با دهان میگیرند یا میمکند و بعضیها آب دهانشان راه میافتد. پس از چند دقیقه معمولاً یک دور به دور خودشان میچرخند و همانجا دراز میکشند.ریشهٔ این رفتار در دوران شیرخوارگی است؛ بچهگربهها با فشار دادن پنجهها کنار شکم مادر جریان شیر را تحریک میکنند. در بزرگسالی، این حرکت با حس امنیت و آرامش همراه مانده و اغلب وقتی دیده میشود که گربه پیش از خواب جایش را «درست میکند». معنای دیگرش علامتگذاری است: غدد بویایی کف پنجه بوی گربه را روی پتو یا لباس شما میگذارد و آن را بخشی از قلمرو امن میکند. ورز دادن روی پای صاحب معمولاً ترکیبی از هر دو است: پیوند و نشانهگذاری.
پنجهکشی ریتمیک چنددقیقهای روی پتو، تخت یا پای شما کاملاً طبیعی است و نیازی به اصلاح ندارد. شدت و تکرار آن بین گربهها بسیار متفاوت است؛ برخی هرگز این کار را نمیکنند و برخی هر شب. این تفاوت بهتنهایی نشانهٔ مشکل نیست و به شخصیت و تجربههای اولیهٔ گربه برمیگردد.
وقتی پنجهکشی طولانی و بیوقفه است، فقط روی یک نقطهٔ خاص انجام میشود، با مکیدن و جویدن پارچه تا سوراخ شدن همراه است، یا گربه به نظر میرسد نمیتواند خودش را متوقف کند، ممکن است بیش از آسودگی به تنش یا عادتی تکراری اشاره داشته باشد. مکیدن پارچه در گربههای بالغ گاهی در گربههایی دیده میشود که زود از مادر جدا شدهاند.
اگر ناخنها روی پایتان آزاردهنده است، گربه را پس نزنید و دعوایش نکنید؛ این لحظه یکی از نشانههای اعتماد اوست و واکنش تند ممکن است او را از نزدیک شدن دلسرد کند. بهجای آن یک پتوی ضخیم و نرم روی پایتان بیندازید، یا آرام او را به سمت پتوی مخصوص کنار خودتان هدایت کنید. کوتاه کردن منظم نوک ناخنها هم کمک بزرگی است. اگر گربه پارچه را میجود یا میمکد، دسترسی به پارچههای پشمی و بافتنی را محدود کنید، چون بلعیدن نخ خطرناک است، و بهجایش بازی شکاری روزانه و فعالیت بیشتر فراهم کنید. اگر این رفتار روی لباس یا وسایلی است که نمیخواهید، پتویی با بوی خودتان در جای خواب گربه بگذارید تا جایگزین مناسبی داشته باشد.
یادداشت کنید گربه کجا، کی و چقدر پنجهکشی کرد و آیا با مکیدن یا جویدن همراه بود. یک ویدئوی کوتاه کمک میکند ریتم حرکت و حالت چهره را بعداً ببینید و مقایسه کنید که الگو در طول ماهها تغییر کرده است یا نه؛ مثلاً اینکه گربه هنوز از هر دو پنجه به یک اندازه استفاده میکند.
اگر پنجهکشی به کندن مو، زخم شدن پوست خودش یا شما یا خوردن پارچه برسد، اگر گربه یک پنجه را بلند نگه میدارد و هنگام ورز دادن آن را جا میاندازد، یا اگر ناخنها رشد غیرعادی دارند و در بالشتک پنجه فرو رفتهاند، معاینهٔ حضوری دامپزشک لازم است.
محرکهای رایج
پیش از تغییر رفتار، محرک را پیدا کنید. شایعترین موقعیتهایی که این رفتار را راه میاندازند:
- نشستن روی پتو، بالش یا سطح نرم و گرم
- دراز کشیدن روی پای فرد آشنا
- آماده شدن برای خواب
- نوازش همزمان با خرخر
- بوی لباس یا پتوی صاحب
- برگشتن صاحب به خانه پس از غیبت
کِی این رفتار نشانهٔ خطر است؟
اگر این رفتار همراه یکی از موارد زیر باشد، منتظر نمانید و به دامپزشک مراجعه کنید:
- پنجهکشی وسواسی و بیوقفه روی یک نقطه
- مکیدن و خوردن پارچه یا نخ
- کندن مو یا زخم شدن پوست هنگام ورز دادن
- بلند نگه داشتن یا استفاده نکردن از یکی از پنجهها
- ناخن فرورفته در بالشتک یا خونریزی پنجه
این رفتار در نژادهای مختلف
معنای یک رفتار از نژادی به نژاد دیگر فرق میکند. این صفحهها همین رفتار را در یک نژاد مشخص بررسی کردهاند:
پرسشهای متداول
چه چیزی باعث پنجهکشی ریتمیک میشود؟
شایعترین محرکها عبارتاند از: نشستن روی پتو، بالش یا سطح نرم و گرم، دراز کشیدن روی پای فرد آشنا، آماده شدن برای خواب، نوازش همزمان با خرخر، بوی لباس یا پتوی صاحب، برگشتن صاحب به خانه پس از غیبت. شناسایی محرک، اولین گام برای کمکردن تکرار این رفتار است.
کِی باید برای پنجهکشی ریتمیک به دامپزشک مراجعه کرد؟
اگر همراه این رفتار یکی از این نشانهها را دیدید، مراجعهٔ حضوری لازم است: پنجهکشی وسواسی و بیوقفه روی یک نقطه، مکیدن و خوردن پارچه یا نخ، کندن مو یا زخم شدن پوست هنگام ورز دادن، بلند نگه داشتن یا استفاده نکردن از یکی از پنجهها، ناخن فرورفته در بالشتک یا خونریزی پنجه.
این رفتار در کدام گونهها دیده میشود؟
پنجهکشی ریتمیک در گربه دیده میشود، اما معنای آن میتواند در هر گونه و حتی در هر نژاد متفاوت باشد.