زوزهٔ بلند

این رفتار یعنی چه؟

زوزه صدایی بلند، کشیده و پیوسته است که سگ معمولاً با سر بالا، پوزهٔ رو به سقف و لب‌های گرد شده تولید می‌کند. برخلاف پارس که کوتاه و بریده است، زوزه چند ثانیه ادامه دارد و ممکن است زیر و بم شود. بسیاری از سگ‌ها پیش از زوزه چند لحظه گوش‌ها را تیز می‌کنند و به منبع صدا گوش می‌دهند، بعد می‌نشینند و شروع می‌کنند. برخی پس از هر نوبت کمی ساکت می‌مانند، انگار منتظر جواب‌اند.

زوزه برای رسیدن به فاصله‌های دور ساخته شده و در اجداد سگ نقش هماهنگ کردن گروه پراکنده و اعلام موقعیت را داشته است. در سگ خانگی معمولاً یکی از این معناها را دارد: پاسخ به یک صدای ممتد و زیر مثل آژیر، ساز بادی یا زوزهٔ سگ دیگر؛ فراخواندن اعضای گروه وقتی تنهاست؛ یا نوعی هیجان اجتماعی وقتی اعضای خانواده با او آواز می‌خوانند. در نژادهایی مثل هاسکی، مالاموت و سگ‌های شکاری ردیاب، زوزه و صداهای نزدیک به آن بخش جدانشدنی ارتباط روزمره است.

زوزهٔ کوتاه در پاسخ به آژیری که از خیابان رد می‌شود، معمولاً بی‌خطر است و با دور شدن صدا تمام می‌شود. نکتهٔ مهم این است که زوزه پاسخی تقریباً غریزی به یک محرک صوتی است؛ پس با دعوا کم نمی‌شود و فقط سگ را ناآرام‌تر می‌کند. زوزه وقتی جای نگرانی دارد که بیشتر در غیاب شما رخ دهد، طولانی باشد و با نشانه‌های دیگر تنش همراه شود.

در عمل، تمرکز روی محرک و نیاز جواب می‌دهد. اگر سگ با آژیر یا قطعهٔ موسیقی خاصی زوزه می‌کشد، آن صدا را با بلندی بسیار کم پخش کنید و هم‌زمان خوراکی بدهید تا صدا به چیزی خوشایند و آرام وصل شود، سپس بلندی را کم‌کم بیشتر کنید. یک نشانهٔ کلامی کوتاه آموزش دهید که پس از آن سگ برای گرفتن جایزه به سمت شما بیاید؛ آمدن به سمت شما با زوزه کشیدن هم‌زمان ممکن نیست. زوزه کشیدن همراه سگ یا تشویقش با خنده، هرچند بامزه است، این رفتار را تقویت می‌کند؛ اگر در آپارتمان زندگی می‌کنید و همسایه‌ها اذیت می‌شوند، این بازی را از اول کنار بگذارید. برای زوزه‌ای که از تنهایی می‌آید، راه‌حل افزایش تحرک بدنی و ذهنی پیش از رفتن، تمرین تنها ماندن‌های کوتاه و تدریجی و فراهم کردن سرگرمی مثل اسباب‌بازی پرشده با غذاست.

ضبط صدا یا ویدئو از خانه وقتی بیرون هستید، روشن‌ترین راه برای دانستن این است که زوزه کی و چقدر رخ می‌دهد. یادداشت کنید آیا زوزه با صدای خاصی از بیرون هم‌زمان بوده یا چند دقیقه پس از رفتن شما شروع شده است؛ این دو علت متفاوت‌اند و راه‌حل‌های متفاوتی دارند. همسایه‌ها هم گاهی بهترین منبع اطلاعات دربارهٔ ساعت زوزه‌اند.

تفاوت زوزه با پارس و ناله هم در تفسیر کمک می‌کند. پارس معمولاً به چیزی نزدیک واکنش نشان می‌دهد و ناله درخواستی از فردی است که در دسترس است، اما زوزه صدایی است برای کسی که حضور ندارد یا دور است. وقتی سگ در حضور کامل خانواده زوزه می‌کشد، به احتمال زیاد پاسخ به یک صدای بیرونی است.

زوزه‌ای که هر بار تنها می‌ماند تکرار شود و با خراشیدن در، تخریب، ادرار در جای نامناسب یا آب‌ریزش دهان همراه باشد، به پریشانی جدایی اشاره دارد و بهتر است با متخصص رفتار بررسی شود. زوزهٔ ناگهانی در سگی که هرگز زوزه نمی‌کشید، به‌خصوص اگر شب‌ها رخ دهد یا با گیجی، بی‌قراری و به هم ریختن خواب همراه باشد، دلیلی برای معاینهٔ حضوری دامپزشک است، چون گاهی درد یا تغییرات دوران سالمندی به این شکل بروز می‌کنند.